Opis: Owczarek Węgierski - Komondor

Komondor należy do węgierskich psów pasterskich. W innych językach istnieje rozróżnienie, u nas nie jest ono tak wyraźne. Psy pasterskie różnią się od owczarków: owczarki stanowią pomoc dla pasterza w ochronie stada, psy pasterskie, natomiast, mają za zadanie obronę pasterza oraz jego stada.

Rasa pochodzi z Azji. Przodkowie komondora przybyli stamtąd wraz z wędrującymi w rejon Karpat pędzącymi swoje stada Nomadami. Około 500 lat funkcjonowania bez większych zmian (niektóre źródła podają nawet 800 lat)- ten prawdopodobnie rekord wśród psów udowadnia, jak bardzo wygląd komondora był ukształtowany przez funkcje, jakie ten pies spełniał. Komondor przez wieki nie zmieniał się. Został ukształtowany przez warunki panujące na puszcie. Niezwykła szata chroniła komondora przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Pies tej rasy mógł wytrzymać trzydziestostopniowe upały i trzydziestostopniowe mrozy. Dredy chroniły też psa niczym pancerz przed kłami napastników – wilków, a nawet niedźwiedzi. Dodatkowa zaleta szaty komondora to wtopienie się w stado owiec. Dredy przesiąkały zapachem pilnowanych zwierząt, więc wilk nie był w stanie wyczuć obecności psa. Przez stulecia rasa ta służyła pasterzom węgierskim, tureckim i azjatyckim, jako zaufany przyjaciel i pomocnik. Stada trzody i bydła były podstawą bytowania dla pasterza i jego rodziny. Miały więc najwyższą wartość i musiały być strzeżone i ochraniane za wszelką cenę. Tę skuteczną ochronę zapewniał właśnie komondor - spostrzegawczy i czujny stróż. Jego uwadze nic nie uszło. Potrafił zaatakować bezgłośnie i z całkowitego spoczynku. Po dziś dzień komondory pracują w przypisanej sobie historią rasy roli. I wciąż wykazują wszelkie cechy ukształtowane przez wieki wiernej służby człowiekowi.

Pierwsza selektywna, udokumentowana hodowla psów tej rasy rozpoczęła się na Węgrzech w 1910 r. Za ojca rasy uważa się węgierskiego kynologa dr Andre Raitsitsa. To on po I wojnie światowej hodował komondory, zbierał materiały i opracowywał pierwszy wzorzec komondora (1921 r.). FCI uznało rasę w 1925 r., nadając jej numer 53.
Do połowy lat sześćdziesiątych wzorzec rasy dopuszczał dwa rodzaje sierści – "sznurową" i "płatową", ale zrezygnowano z "płatowej", gdyż płaskie kawałki sfilcowanej sierści potrafiły się odrywać pod własnym ciężarem. Dr Andre Raitsits od początku twierdził, że fryzura płatowa jest nietypowa i wynika z wyjątkowych zaniedbań, a występuje wyłącznie u psów niepracujących. Dziś dopuszczalna jest tylko fryzura sznurowa, o sznurach równej grubości.

Wrażenie ogólne

Wzorzec FCI – Nr 53

Komondor jest psem dużym i potężnie zbudowanym. Jego wygląd zewnętrzny i dostojna postawa wzbudza respekt u obserwującego, a często nawet strach. Komondor z natury zachowuje się z rezerwą. Jego masywne ciało jest pokryte splątaną w sznury (dredy), gęstą, długą sierścią. Tułów jest prostokątny lekko odchylający się od kwadratu. Gęsto pokryta sierścią głowa unosi się ponad ciałem – sprawia wrażenie kłębu sierści ponad grzbietem. Ogon jest zwisający, a jego koniec wygięty do góry, prawie równolegle do ciała. Umaszczenie białe (kość słoniowa).

Ważne proporcje:
- Długość ciała nieznacznie przekracza wysokość w kłębie (104 % wysokości),
- Najniższa część mostka jest mniej więcej w połowie wysokości psa w kłębie,
- Kufa jest nieco krótsza niż połowa długości głowy.

Chód / Sposób poruszania się:
Lekki, swobodny i równy, ale majestatyczny. Krok jest długi, pies pewnie stąpa na podłożu.

Skóra:
Skóra zawiera dużo pigmentu i jest lekko szara. Preferowany ciemny pigment na dziąsłach i podniebieniu. Zbyt mało pigmentu i różowa skóra niepożądane.

Głowa

Szeroka, w dobrych proporcjach do ciała. Nawet gęsta grzywa włosów nie przeszkadza w zachowaniu dobrych proporcji.

Czaszka: Wypukła, łuki brwiowe dobrze rozwinięte. Mózgoczaszka dłuższa od kufy (60% długości głowy).

Stop: Dobrze rozwinięty, ale niezbyt stromy.

Nos: Prosty, czarny.

Pysk: Nie spiczasty, linia nosa prosta.

Wargi: Czarne, mocno przylegające do pyska i kości żuchwy. Kąciki warg ząbkowane.

Szczęki/Uzębienie: Szczęki bardzo silnie umięśnione, mocne i potężne. Równy i pełny zgryz nożycowy. 42 zęby.

Policzki: Szerokie, średniej długości.

Uszy

Ustawione w średniej wysokości czaszki. Zdecydowanie zwisające od postawy, w kształcie litery "V" lub "U". Nie unoszą się zarówno w stanie podniecenia jak i podczas ataku. Długość około 60% długości głowy.

Oczy

Rozstawione poziomo, ciemnobrązowe. Ciemna obwódka ściśle przylega do gałki ocznej.

Tułów

Linia ciała: Części ciała, które ją formują są silne i mocno umięśnione.

Kłąb: Wystarczająco długi, mocno zaznaczony z przodu.

Grzbiet: Krótki.

Lędźwie: Średniej długości.

Zad: Silny, średniej długości, lekko opadający.

Klatka piersiowa: Silna, dobrze umięśniona, z przodu szeroka. Mostek, średniej głębokości, mocny, długi.

Brzuch: Lekko podciągnięty.

Ogon

Nisko osadzony, zdecydowanie zwisający, koniec ogona lekko zagina się prawie do poziomu. Jest pożądane, aby ogon sięgał stawu skokowego. W stanie podniecenia ogon zwykle unosi się do linii grzbietu.

Szata

Sierść:
Całe ciało pokryte jest długimi włosami. Sierść składa się z grubszej sierści okrywowej i delikatniejszej pod spodem. Charakterystyczna sierść jest wynikiem współgrania ze sobą sierści okrywowej i sierści pod spodem. Podstawowym wymogiem jest kudłata, filcująca się sierść. Występuje również równomiernie gęsta, falista, kudłata sierść. Małe kępki sierści są mniej sfilcowane lub nie filcują się w ogóle. Sierść jest najdłuższa na zadzie, w okolicach lędźwiowych i z tyłu ud (co najmniej 20 - 27 cm). Na grzbiecie, po bokach klatki piersiowej i w okolicach łopatek jest średniej długości (15 - 22 cm), na policzkach, brwiach, na czubku głowy, na uszach, na szyi i kończynach jest krótsza (10-18 cm), a na wargach i w dolnych partiach kończyn najkrótsza (9 - 11 cm). Zarówno wyczesana sierść, jak i całkowicie zaniedbana nie jest pożądana. U suk może nastąpić częściowa utrata owłosienia (po urodzeniu szczeniąt, niedożywieniu, chorobie) na przednich kończynach, klatce piersiowej, brzuchu ewentualnie na grzbiecie.

Jest to stan przejściowy i nie stanowi przeszkody w ocenie wystawowej. Komondor jest jedną z
nielicznych ras, których przedstawiciele zmieniają swój wygląd praktycznie przez całe życie.

Umaszczenie:
Białe (w odcieniach szarości lub beżu).

Komondor jest pełen wyważonej odwagi w pilnowaniu i obronie powierzonego mu stada oraz majątku i domu swego pana. Ataktuje cicho i szybko. Uważa swoje terytorium za swą własność i nie będzie tolerował na nim żadnej obcej żywej istoty. Z natury jest podejrzliwy. Samodzielny, dumny i pewny siebie. W ciągu dnia zajmuje zwykle pozycję leżącą w miejscu umożliwiającym mu kontrolę jego terytorium. W nocy jest zawsze w ruchu. Jest psem o bardzo silnym charakterze. Potrzebuje rozsądnego, doświadczonego pana, który przy konsekwentnym wychowaniu podejmie wpółpracę z psem tej rasy. Komondor to pies niezwykle inteligentny, co sprawia, że nie jest łatwy w wychowaniu. Do psa tej rasy trzeba podejść jak do partnera, a nie jak do podwładnego. Komondor doskonale nadaje się na kursy szkolenia - ale nie na konkursy posłuszeństwa. Jest bardzo oddany swej rodzinie. Troskliwy w stosunku do dzieci. Wychowany z innymi zwierzętami żyje z nimi w przyjaźni. W stosunku do obcych psów bywa agresywny. Nie wymaga ciągłej uwagi właściciela. Doskonale radzi sobie sam na podwórku.

Komondor nie nadaje się absolutnie do mieszkania w bloku! Musi mieć chociaż kawałek własnego ogródka, którego będzie mógł pilnować i w ten sposób spełniać się w roli, do jakiej przygotowała go wielowiekowa historia "pasterza z dredami".

Komondor nie wymaga specjalnych zabiegów pielęgnacyjnych. Należy zwrócić uwagę na filcującą się sierść i w odpowiednim momencie rozdzielać poszczególne płaty na dredy. Kiedy dredy są już uformowane, należy tylko od czasu do czasu rozdzielać odrastającą sierść do skóry. Psów tej rasy nie wolno czesać! Nigdy – nawet małych puchatych szczeniaczków, gdyż opóźnia to proces filcowania sierści (a przecież to właśnie sfilcowana sierść jest charakterystyczną cechą tej rasy). Dorosłego komondora nie należy kąpać w całości, gdyż namoknięta sierść utrudnia psu (lub wręcz uniemożliwia) poruszanie się. W razie potrzeby psa myjemy "po kawałku" – czyli łapy, pysk i tył. Sierść komondora ma właściwości samooczyczające się. Wszelki brud czy przyniesione ze spaceru "niespodzianki" w postaci gałązek, liści czy igliwia same odpadają z sierści.

Sierści na głowie nie trzeba wiązac w kucyk. Sierść stanowi naturalną ochronę - osłania oczy przed nadmiernym słońcem czy brudem.

Pazury przycinamy wowczas, gdy pies nie ma możliwości ścierania ich w naturalny sposób, poprzez poruszanie się po utwardzonym terenie (kostka, beton).

Należy zwrócić uwagę na włosy rosnące w uszach. Trzeba je regularnie wyskubywać (nie przycinać!).

Zimą trzeba przycinać sierść między palcami, gdyż przylepiają się tam kulki śniegowe. Można smarować łapy wazeliną lub gliceryną.

Zwierz w Dredach FCI

Justyna i Bartosz Marchwica
www.komondor.pl